W\u015br\u00f3d polskich je\u0144c\u00f3w wzi\u0119tych przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 we wrze\u015bniu 1939 roku policjanci trafili g\u0142\u00f3wnie do obozu w Ostaszkowie. Wiosn\u0105 1940 roku, na mocy decyzji w\u0142adz sowieckich, zostali zamordowani w siedzibie NKWD w Kalininie, dzisiejszym Twerze, i pogrzebani w Miednoje. By\u0142 to najwi\u0119kszy jednorazowy ubytek w historii polskiej policji, a dla tysi\u0119cy rodzin przez p\u00f3\u0142 wieku sprawa, o kt\u00f3rej nie wolno by\u0142o m\u00f3wi\u0107.<\/p>
Dzi\u015b ofiary s\u0105 znane z imienia i nazwiska. Istniej\u0105 listy, ksi\u0119ga cmentarna, muzeum i stowarzyszenie rodzin. Je\u015bli w Twojej rodzinie by\u0142 przedwojenny policjant, po kt\u00f3rym \u015blad urwa\u0142 si\u0119 we wrze\u015bniu 1939 roku, to jest pierwsze miejsce, w kt\u00f3rym warto sprawdzi\u0107.<\/p>
Da si\u0119 ustali\u0107, czy nazwisko jest na li\u015bcie, w jakim stopniu i z jakiej jednostki by\u0142 funkcjonariusz, kiedy figurowa\u0142 na li\u015bcie wywozowej. Zwykle nie da si\u0119 ustali\u0107 dok\u0142adnego dnia \u015bmierci ani miejsca w mogile. Ta niepe\u0142no\u015b\u0107 jest cz\u0119\u015bci\u0105 tej historii i warto j\u0105 uczciwie zapisa\u0107 w rodzinnych notatkach zamiast dopisywa\u0107 daty, kt\u00f3rych nikt nie zna.<\/p>
Ofiary zosta\u0142y po\u015bmiertnie awansowane, a rodziny maj\u0105 prawo do informacji z instytucji, kt\u00f3re przechowuj\u0105 dokumentacj\u0119. Ten dzia\u0142 pokazuje, jak z rodzinnej pami\u0119ci przej\u015b\u0107 do potwierdzenia w \u017ar\u00f3d\u0142ach: gdzie s\u0105 listy, jak s\u0105 zbudowane, do kogo pisa\u0107 i jak zapisa\u0107 wynik, \u017ceby nast\u0119pne pokolenie nie musia\u0142o szuka\u0107 od nowa.<\/p>