{"id":28,"date":"2026-10-07T14:31:08","date_gmt":"2026-10-07T12:31:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/?page_id=28"},"modified":"2026-10-07T14:33:53","modified_gmt":"2026-10-07T12:33:53","slug":"przylaczenia-dzielnic","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/miasto\/przylaczenia-dzielnic\/","title":{"rendered":"Granice miasta 1797-1987 a miejsce aktu"},"content":{"rendered":"<p>Adres \u201ePozna\u0144\u201d w \u017cyciorysie pradziadka nie m\u00f3wi, gdzie szuka\u0107 jego aktu urodzenia. Dzisiejsze dzielnice przez dziesi\u0119ciolecia by\u0142y osobnymi gminami z w\u0142asnymi parafiami i urz\u0119dami stanu cywilnego. Akt urodzenia dziecka z Je\u017cyc z 1895 r. jest w ksi\u0119gach urz\u0119du je\u017cyckiego, a nie miejskiego. Najpierw trzeba wi\u0119c ustali\u0107, czy w roku zdarzenia dzielnica nale\u017ca\u0142a ju\u017c do miasta.<\/p>\n<h2>Kiedy kt\u00f3re przedmie\u015bcie wesz\u0142o do Poznania<\/h2>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>Rok<\/th>\n<th>Przy\u0142\u0105czone obszary<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>1797<\/td>\n<td>\u015awi\u0119ty Marcin, \u015awi\u0119ty Wojciech<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1800<\/td>\n<td>Chwaliszewo<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1900<\/td>\n<td>Je\u017cyce, \u0141azarz (St. Lazarus), Wilda, G\u00f3rczyn<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1907<\/td>\n<td>So\u0142acz<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1925<\/td>\n<td>G\u0142\u00f3wna, Komandoria, Rataje, Staro\u0142\u0119ka (Ma\u0142a), Winiary, obszar dworski Naramowice, D\u0119biec<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1933<\/td>\n<td>Gol\u0119cin z cz\u0119\u015bci\u0105 Podolan, reszta So\u0142acza<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1940-1942<\/td>\n<td>m.in. Antoninek, Kobylepole, Chartowo, \u017begrze, Krzesiny, G\u0142uszyna, Minikowo, Junikowo, \u0141awica, Smochowice, Krzy\u017cowniki, Strzeszyn, Podolany, Naramowice<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1950<\/td>\n<td>reszta Naramowic<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1974<\/td>\n<td>Pi\u0105tkowo<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>1987<\/td>\n<td>m.in. Kiekrz, Morasko, Radojewo, Umultowo, cz\u0119\u015b\u0107 Plewisk<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>Przy\u0142\u0105czenie z 1925 r. wprowadzi\u0142o rozporz\u0105dzenie Rady Ministr\u00f3w z 17 grudnia 1924 r. (Dz.U. 1924 poz. 996), obowi\u0105zuj\u0105ce od 1 stycznia 1925 r.; powierzchnia miasta wzros\u0142a wtedy mniej wi\u0119cej dwukrotnie. Okupant w latach 1940-1942 powi\u0119kszy\u0142 miasto o 14 889 ha i nada\u0142 przy\u0142\u0105czonym wsiom niemieckie nazwy, np. Junikowo sta\u0142o si\u0119 Lenzingen, a \u0141awica Steineck. Te nazwy pojawiaj\u0105 si\u0119 w dokumentach z czasu wojny.<\/p>\n<h2>Co z tego wynika dla poszukiwa\u0144<\/h2>\n<p>Przed rokiem przy\u0142\u0105czenia szukaj aktu w parafii i urz\u0119dzie stanu cywilnego dawnej gminy, po nim w ksi\u0119gach miejskich. Dla lat 1874-1914 tabel\u0119 urz\u0119d\u00f3w Poznania i przedmie\u015b\u0107 ze skanami w Archiwum Pa\u0144stwowym zawiera strona o <a href=\"\/poznan\/akta\/usc-poznan-i-przedmiescia\/\">urz\u0119dach stanu cywilnego<\/a>. Przyk\u0142adowo urz\u0105d je\u017cycki ma skany z lat 1890-1900, wildecki 1895-1900, \u0142azarski 1898-1900, a urz\u0105d G\u0142\u00f3wnej, przy\u0142\u0105czonej dopiero w 1925 r., z lat 1904-1914.<\/p>\n<p>Granica miasta nie pokrywa\u0142a si\u0119 z granic\u0105 parafii, a parafie na przedmie\u015bciach powstawa\u0142y z czasem: odpisy ksi\u0105g je\u017cyckiej parafii Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Jezusa i \u015bw. Floriana zaczynaj\u0105 si\u0119 w Archiwum Pa\u0144stwowym w 1895 r. Parafi\u0119 dla danego adresu i roku trzeba ustali\u0107 osobno.<\/p>\n<h2>Przedmie\u015bcia w ksi\u0105\u017ckach adresowych<\/h2>\n<p>Ksi\u0105\u017cki adresowe Poznania obj\u0119\u0142y przedmie\u015bcia wcze\u015bniej ni\u017c granice miasta. Wydania z lat 1894-1899 wymieniaj\u0105 w tytule \u201eVororte\u201d Bartholdshof, Berdychowo, Jersitz (Je\u017cyce), St. Lazarus (\u0141azarz), Pietrowo i Wilda, a wydanie z 1900 r. Jersitz, St. Lazarus i Wild\u0119. Adres na Je\u017cycach z 1896 r. mo\u017cna wi\u0119c sprawdzi\u0107 w ksi\u0105\u017cce adresowej Poznania, cho\u0107 akt z tego roku jest w urz\u0119dzie je\u017cyckim. Wykaz wyda\u0144: <a href=\"\/poznan\/miasto\/ksiegi-adresowe\/\">ksi\u0105\u017cki adresowe 1844-1937<\/a>.<\/p>\n<h2>\u0179r\u00f3d\u0142a<\/h2>\n<ul>\n<li><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/eli.gov.pl\/eli\/DU\/1924\/996\/ogl\">Rozporz\u0105dzenie Rady Ministr\u00f3w z 17 grudnia 1924 r. o rozszerzeniu granic miasta Poznania, Dz.U. 1924 poz. 996<\/a><\/li>\n<li><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/tvn24.pl\/poznan\/90-lat-temu-poznan-mogl-byc-trzy-razy-wiekszy-ra503776-ls3289319\">TVN24 - przy\u0142\u0105czenia z lat 1925 i 1933<\/a><\/li>\n<li><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Historia_Poznania\">Wikipedia - Historia Poznania (poszerzenie granic 1940-1942)<\/a><\/li>\n<li><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Podzia\u0142_administracyjny_Poznania\">Wikipedia - Podzia\u0142 administracyjny Poznania<\/a><\/li>\n<li><a rel=\"noopener\" target=\"_blank\" href=\"https:\/\/kultura.poznan.pl\/mim\/kultura\/en\/news\/the-poznan-that-was-the-wilda-district,238860.html\">Kultura.poznan.pl - Wilda<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142a sprawdzone 7 pa\u017adziernika 2026 r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Je\u017cyce, \u0141azarz i Wilda wesz\u0142y do Poznania w 1900 r., D\u0119biec i Rataje w 1925 r. Tabela przy\u0142\u0105cze\u0144 i co z niej wynika dla szukania akt\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":9,"parent":27,"menu_order":9,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"class_list":["post-28","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/28","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/28\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44,"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/28\/revisions\/44"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/27"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nasiprzodkowie.pl\/poznan\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}