Wiedza i artykuły

Jak sprawdzać źródła w genealogii

Rodzinne wspomnienie, wynik wyszukiwarki i skan aktu mają różne znaczenie. Naucz się zapisywać dowody.

Znalezienie pasującego nazwiska to początek sprawdzania. Dwie osoby mogą mieć to samo imię, nazwisko i podobny wiek. Aby połączyć je w drzewie, porównaj kilka niezależnych szczegółów i zachowaj drogę do dokumentu.

Oddziel informację od jej źródła

„Pradziadek urodził się w 1898 roku” to informacja. „Babcia podała ten rok w rozmowie 12 maja” opisuje jej pochodzenie. „Akt urodzenia nr 42 z księgi za 1898 rok” wskazuje dokument. Zapisuj obie warstwy; po miesiącu możesz nie pamiętać, skąd wzięła się data.

Indeks pomaga znaleźć dokument

Wynik w bazie genealogicznej traktuj jako wskazówkę do odpowiedniej księgi lub jednostki. Jeśli jest dostępny skan, porównaj go z odczytem w indeksie. Sprawdź imiona rodziców, miejscowość, zawód, świadków i sąsiednie wpisy. Zapis nieczytelny oznacz jako niepewny zamiast dopowiadać brakujące litery.

Porównaj osoby, zanim je połączysz

  • Czy zgadzają się rodzice oraz nazwisko panieńskie matki?
  • Czy daty pozwalają na tę samą biografię?
  • Czy miejscowości tworzą sensowną drogę życia?
  • Czy masz dokument łączący pokolenia, czy jedynie podobne nazwisko?

Zbieżność kilku szczegółów wzmacnia hipotezę, lecz sama zgodność nie rozwiązuje każdej wątpliwości. Przed włączeniem do drzewa zapisz również informacje, które nie pasują. Pominięta różnica może później wyjaśnić, że chodziło o dwie osoby.

Zapisuj pełny adres źródła

Przy dokumencie zanotuj instytucję, nazwę zespołu, sygnaturę jednostki, rok, numer aktu lub stronę, adres skanu i datę dostępu. Przy domowej fotografii — właściciela oryginału, opis odwrotu i autora identyfikacji. Przy rozmowie — rozmówcę, datę oraz nazwę pliku z nagraniem, jeśli istnieje.

Gdy dokumenty mówią co innego

Nie wybieraj automatycznie daty, która pasuje do gotowego drzewa. Zastanów się, kiedy sporządzono każdy zapis, kto przekazał informację i jak daleko był od opisywanego wydarzenia. Notuj warianty: „rok urodzenia według aktu ślubu” i „rok według dokumentu szkolnego”. Poszukaj dokumentu bliższego wydarzeniu.

Twój dziennik poszukiwań

Używaj trzech oznaczeń: potwierdzone dokumentem, hipoteza do sprawdzenia, relacja rodzinna. Dodaj krótkie uzasadnienie. Dzięki temu osoba, której pokażesz drzewo, zrozumie nie tylko wynik, ale też sposób dojścia do niego.

Następny krok: budowanie drzewa ze źródłami oraz zamawianie kopii dokumentu.